Ciesielski Feliks


Początek okupacji dla Feliksa (ur. 24.01.1895 r.) i Romualdy (ur. 07.02.1908 r.) Ciesielskich wiązał się z przesiedleniem z Bydgoszczy do Krakowa, dokąd wyjechali wraz z synkiem. W przypadku wieku chłopca istnieje rozbieżność. Niektóre źródła podają, że w chwili przesiedlenia miał 9 lat, a inne, że gdy aresztowano jego rodziców (co miało miejsce później), był 7-latkiem. Rodzinie przydzielono mieszkanie i sklep, które wcześniej należały do właścicieli żydowskich.


Rodzina, niezależnie od swojej sytuacji, wielokrotnie pomagała Żydom, przekazując im ubrania i żywność. Sklep, który im przydzielono, zmienili w tymczasowe schronienie i kryjówkę, z której przez kilka tygodni korzystali m.in.: dr Edmund Fiszler z żoną Leonorą oraz czteroosobową rodziną Horowiczów. Romualda podpowiedziała im, by swoją córkę ukryli w klasztorze, gdzie będzie bezpieczniejsza. Ciesielscy pomagali również Żydom w ucieczce z getta i organizacji fałszywych dokumentów. Latem 1942 r. zostali aresztowani. Prawdopodobnie w chwili nadejścia gestapo w domu przebywała Romualda z synem, dlatego została aresztowana jako pierwsza. Osadzono ją w krakowskim więzieniu na Montelupich, gdzie przebywała do grudnia 1942 r. Podczas przesłuchań była torturowana, a 16 grudnia 1942 r. wysłano ją do KL Auschwitz (nr obozowy 27 184), gdzie nadal pomagała więźniom żydowskim. Przeżyła tam bardzo ciężkie chwile, ponieważ dodatkowo poddawano ją eksperymentom medycznym. W 1943 r. została wyznaczona do opieki nad blokiem dziecięcym 16A, dzięki czemu ocaliła wiele małych istnień od zagłady: ukrywała dzieci wytypowane do selekcji, organizowała dodatkowe racje żywnościowe, fałszowała metryki urodzenia. W Auschwitz przebywała do chwili ucieczki z transportu ewakuacyjnego w Jawiszowicach w 1945 r.


Feliks Ciesielski został wywieziony do obozu koncentracyjnego w Auschwitz 15 grudnia 1942 r. (nr obozowy 83751). Prawdopodobnie trafił tam transportem z więzienia na Montelupich. Potem przewieziono go do Mauthausen, gdzie 18 marca 1945 r. został zamordowany.


Za heroiczną postawę, pełną odwagi i bohaterstwa, 2 maja 1967 r. Instytut Yad Vashem nadał małżeństwu Ciesielskich tytuły Sprawiedliwych wśród Narodów Świata.


Bibliografia:

1. Księga Sprawiedliwych wśród Narodów Świata. Polska, cz. 1, cz. 2, Gutman I. i in. (red.), Kraków 2009, s. 98.
2. Rejestr faktów represji na obywatelach polskich za pomoc ludności żydowskiej w okresie II wojny światowej, Instytut Pamięci Narodowej, A. Namysło, G. Berendt (red.), Warszawa 2014, s. 218-219.
3. W. Zajączkowski, Martyrs of Charity, Washington D.C. 1988, s. 263.


Uwagi:

  • W. Zajączkowski, Martyrs of Charity, Washington D.C. 1988, s. 263 jako miasto, w którym niesiono pomoc Żydom, podaje Wieliczkę.


Zamknij podgląd